Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Başkanı Fatih Birol, küresel enerji piyasalarına ilişkin yaptığı değerlendirmede dikkat çeken uyarılarda bulundu. Birol, petrol fiyatlarının yükselmesine rağmen mevcut seviyelerin krizin gerçek boyutunu tam olarak yansıtmadığını vurguladı.
HÜRMÜZ: “TARİHİ TEHDİT”
Orta Doğu’da yaşanan çatışmaların ardından Hürmüz Boğazı’ndaki enerji akışının sekteye uğradığını belirten Birol, mevcut durumu “tarihteki en büyük enerji güvenliği tehdidi” olarak tanımladı.
ARZ KAYBI GEÇMİŞ KRİZLERİ AŞTI
Birol, 1973 ve 1979 petrol krizlerini hatırlatarak o dönemlerde günlük yaklaşık 5 milyon varillik arz kaybı yaşandığının altını çizdi. Mevcut tabloda ise günlük arz kaybının 13 milyon varile ulaştığını vurgulayan Birol, bu seviyenin geçmiş krizlerin üzerinde olduğuna dikkat çekti.
“PİYASA İLE SAHA ARASINDA KOPUKLUK VAR”
Petrol fiyatlarının artmasına rağmen hala gerçek riskleri yansıtmadığını söyleyen Birol, piyasa algısı ile sahadaki gelişmeler arasında bir uyumsuzluk olduğunu belirtti. Bu farkın kısa süre içinde kapanabileceğini ifade eden Birol, bunun küresel ekonomi açısından hassas sonuçlar doğurabileceğini dile getirdi.
STRATEJİK REZERV HAMLESİ
IEA üyesi ülkelerin mart ayında 400 milyon varillik stratejik petrol rezervini piyasaya sunma kararı aldığını hatırlatan Birol, bu adımın hem miktar hem de hız açısından rekor niteliği taşıdığını vurguladı.
ENERJİ ALTYAPISINDA AĞIR HASAR
Çatışmaların enerji altyapısı üzerindeki etkisine de değinen Birol, petrol ve gaz sahaları, rafineriler ve terminaller dahil olmak üzere 80’den fazla tesisin zarar gördüğünü açıkladı. Bu tesislerin önemli bir bölümünün ağır hasarlı olduğunun altını çizdi.
NORMALLEŞME İÇİN 2 YIL UYARISI
Birol, enerji sisteminde yaşanan hasarın kısa sürede giderilemeyeceğini vurgulayarak, kriz öncesi seviyelere dönüşün yaklaşık 2 yıl sürebileceğini belirtti.