Orta Doğu’daki savaşın ardından hızla yükselen Avrupa doğal gaz fiyatları son haftalarda kısmen geriledi. Fakat fiyatlardaki düşüşe rağmen Avrupa’nın 2026-2027 kışına düşük doğal gaz depolama seviyeleriyle girme ihtimali, arz güvenliği açısından önemli bir risk oluşturmaya devam ediyor.
TTF FİYATLARI 60 AVRONUN ÜZERİNE ÇIKMIŞTI
Avrupa’nın referans doğal gaz piyasası Hollanda merkezli TTF’de ön ay kontratları, savaş öncesinde megavatsaat başına yaklaşık 40 avro seviyesinde işlem görüyordu.
Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştirilen LNG sevkiyatlarının aksayabileceğine yönelik endişelerin artmasıyla fiyatlar temmuz sonunda megavatsaat başına 60 avronun üzerine çıktı.
Avrupa’nın kış öncesinde doğal gaz depolarını doldurmaya çalıştığı dönemde küresel LNG arzının daralabileceği beklentisi fiyatlardaki yükselişte etkili oldu.
Katar’dan LNG sevkiyatlarının kesintiye uğrayabileceği ihtimali de Avrupa’nın LNG tedarikinde Asya piyasalarıyla daha yoğun rekabet edebileceği beklentisini güçlendirdi.
DOĞAL GAZDA SAVAŞ PRİMİ GERİLEDİ
Uluslararası Enerji Ajansının (IEA) Gaz Piyasası Raporu’na göre Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler, küresel doğal gaz piyasasında arz güvenliğine yönelik belirsizlikleri artırdı. LNG ithalatına daha fazla bağımlı bölgeler bu süreçten daha fazla etkilendi.
Son haftalarda ise ABD ile İran arasındaki diplomatik temasların başlaması ve Katar’dan LNG sevkiyatlarının yeniden başlayabileceğine yönelik beklentilerin güçlenmesi, piyasalardaki savaş priminin gerilemesini sağladı.
Bu gelişmeyle birlikte TTF doğal gaz fiyatları yeniden megavatsaat başına yaklaşık 55 avro seviyesine çekildi.
AVRUPA’DA DEPOLAR BEKLENEN HIZDA DOLMUYOR
Enerji danışmanlık şirketi Energy Aspects’e göre fiyatlardaki düşüş, Avrupa doğal gaz piyasasındaki temel sorunu ortadan kaldırmış değil.
Şirket, Avrupa açısından belirleyici unsurun Hürmüz Boğazı’ndaki LNG sevkiyatlarının ne kadar hızlı normale döneceğinden çok, kıtanın kış dönemine hangi doğal gaz depolama seviyesiyle gireceği olduğunu belirtiyor.
Energy Aspects verilerine göre Avrupa Birliği’nin doğal gaz depolarındaki miktar 23 Haziran itibarıyla yaklaşık 50 milyar metreküpe ulaştı. Bu miktar toplam kapasitenin yüzde 46’sına karşılık geliyor.
Depolardaki gaz miktarı geçen yılın aynı döneminin 10,6 milyar metreküp, son beş yıllık ortalamanın ise yaklaşık 15 milyar metreküp altında bulunuyor.
KIŞ ÖNCESİNDE YÜZDE 75 DOLULUK BEKLENTİSİ
Yaz döneminde LNG piyasasında yaşanan sıkışıklık ve TTF vadeli fiyatlarının depolamayı yeterince teşvik etmemesi nedeniyle Avrupa’daki doğal gaz enjeksiyonları beklenenden daha yavaş ilerledi.
Mevcut hızın devam etmesi halinde Avrupa’nın ekim sonunda depolarını yaklaşık yüzde 75 seviyesine kadar doldurabileceği hesaplanıyor.
Energy Aspects, daha güçlü gaz enjeksiyonları gerçekleşmesi durumunda bile doluluk oranının en fazla yüzde 78’e ulaşabileceğini öngörüyor.
Şirket, bu seviyelerin sert geçebilecek bir kış döneminde Avrupa’ya yeterli güvenlik marjı sağlamayabileceğini değerlendiriyor.
KATAR LNG’SİNİN DÖNÜŞÜ ZAMAN ALABİLİR
Avrupa açısından bir diğer önemli başlığı Katar’dan yapılacak LNG sevkiyatları oluşturuyor.
Energy Aspects, Katar LNG’sinin Avrupa piyasasına dönüşünün beklenenden daha yavaş gerçekleşebileceğini öngörüyor. İlk LNG sevkiyatlarının ise öncelikle Körfez ülkeleri ve Asya piyasalarına yönelmesi bekleniyor.
GÖZLER KIŞ ÖNCESİ DEPOLAMA SEVİYESİNDE
Avrupa doğal gaz piyasasında fiyatların son dönemde gerilemesine rağmen kış dönemine ilişkin belirsizlikler devam ediyor.
Avrupa’nın 2026-2027 kışına hangi depolama seviyesiyle gireceği, Katar’ın LNG ihracatının ne kadar hızlı normale döneceği ve Avrupa ile Asya arasındaki LNG rekabetinin seyri, doğal gaz fiyatlarının yönü açısından belirleyici olacak.
