Katı yakıtların ithalatı, üretimi, depolanması, dağıtımı ve piyasaya sunulmasına ilişkin kurallar yeniden belirlendi. Yeni yönetmelikle uygunluk ve satış izinleri zorunlu hale getirilirken tezek, ıslak ve boyalı odun, lastik, plastik ve çeşitli atıkların ısınma amacıyla yakılması yasaklandı.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan Hava Kalitesinin Korunması Amacıyla Katı Yakıtların Kontrolü Yönetmeliği, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Yönetmelik; ithal ve yerli katı yakıtların taşıması gereken özelliklerden belgelendirme süreçlerine, depolama koşullarından piyasaya arz ve kullanım esaslarına kadar geniş bir alanı kapsıyor.
İTHALAT İÇİN UYGUNLUK BELGESİ
Katı yakıtların ithal edilebilmesi için kullanım amacına göre belirlenen özellikleri taşıdığının kanıtlanması ve uygunluk belgesi alınması zorunlu olacak.
İthalat işlemleri yalnızca Katı Yakıt İthalatçısı Kayıt Belgesi bulunan firmalar tarafından gerçekleştirilebilecek.
SANTRAL VE SANAYİ TESİSLERİNE KAPASİTEYE GÖRE TAHSİSAT
Bakanlık, ithalat muafiyeti tanınan sanayi tesisleri ile enerji santrallerine kullanım kapasitelerine uygun miktarda kömür tahsisatı yapacak.
Tesislerin ithal ettiği kömürlerin özellikleri düzenli olarak takip edilecek. Belirlenen koşullara aykırılık tespit edilmesi halinde muafiyet iptal edilecek. Proseslerini iyileştiren tesisler yeniden muafiyet başvurusunda bulunabilecek.
Sanayi veya termik santrallerde kullanılmak üzere ithal edilen yakıtlar, Bakanlığın uygun görmesi halinde başka tesislere satılabilecek. Gümrüklü sahaya terk edilen yakıtlar ise atık yakma lisansına sahip tesislerde değerlendirilebilecek.
ARAŞTIRMA VE SAVUNMA SANAYİNE MUAFİYET
Savunma sanayinde, ısıl işlem uygulanmayan üretimde girdi olarak, filtrasyon işlemlerinde veya laboratuvarlardaki araştırma ve analiz çalışmalarında kullanılacak yakıtlar için ithalat muafiyeti talep edilebilecek.
Başvurusu uygun bulunan kişi ve kuruluşlara muafiyet verilecek.
BELGESİZ YAKIT PİYASAYA SUNULAMAYACAK
Isınma amaçlı yerli kömür, kömür briketi ve katı biyoyakıt briketi veya peleti uygunluk belgesi alınmadan piyasaya sürülemeyecek.
Sanayi amaçlı kullanılan pelet, briket ve yonga halindeki katı biyoyakıtlar ile yerli kömür paçallama tesislerinde üretilen ısınma amaçlı paçal kömürler de belge zorunluluğu kapsamında olacak.
Prina ile katı biyoyakıt tanımına girmeyen 030105 kodlu atıkların üretildikleri tesiste sanayi amaçlı yakma sistemlerinde veya 1 megavatın üzerindeki ısınma sistemlerinde kullanılması özel izne tabi tutulacak.
PETROL KOKU KULLANIMINA SINIRLAMA
Petrol koku tahsisatı yalnızca Geçici Faaliyet Belgesi veya Çevre İzin Belgesi bulunan, Sürekli Emisyon Ölçüm Sistemi kapsamında ölçüm yapan ve sonuçları çevrim içi izlenen tesislere verilecek.
Yerli petrol koku ise yalnızca ithal petrol koku tahsisatı bulunan ve ilgili mevzuatta belirlenen sınır değerleri sağlayan tesislerde kullanılabilecek. Bu tesisler arasında çimento fabrikaları da bulunacak.
KATI YAKITLAR KAYITLI DEPOLARDA TUTULACAK
Katı yakıtlar yalnızca Katı Yakıt Modülü’nde tanımlı depolarda muhafaza edilecek.
İthalat amacıyla gümrüklü sahaya veya gümrük idaresinin izin verdiği alanlara boşaltılan yakıtlar birbirine karıştırılmadan, numune alınmasına imkân sağlayacak şekilde ayrı ayrı depolanacak.
Yakıt yığınlarının üzerinde yakıtın adı, GTİP numarası, miktarı, getirildiği gemi, kullanım amacı, gümrük beyannamesi ve uygunluk belgesi numarasının bulunduğu bilgilendirme levhası yer alacak.
ISINMA AMAÇLI YAKIT YALNIZCA TORBALI SATILACAK
Isınma amaçlı katı yakıtların dağıtımını gerçekleştirecek gerçek ve tüzel kişiler Katı Yakıt Dağıtıcısı Belgesi almak zorunda olacak.
Dağıtıcılar, satış izin belgesinde belirtilen satıcıların dışında yakıt satışı veya dağıtımı yapamayacak. Uygunluk belgesi bulunan yakıtlar için ayrıca satış izin belgesi alınacak.
Isınma amaçlı katı yakıtlar yalnızca satış izni verilen illerde ve torbalı olarak piyasaya sunulabilecek. İthalatçılar bu yakıtları satış izin belgesinde belirtilen dağıtıcı ve satıcılara veya Katı Yakıt Modülü’nde kayıtlı sanayi tesislerine satabilecek.
TEZEK, ISLAK ODUN VE LASTİK YAKILAMAYACAK
Yönetmelikle bazı maddelerin ısınma amacıyla kullanılması tamamen yasaklandı.
Petrol koku, mineral yağ, araç lastikleri ve lastik parçaları, tezek, katı atıklar, tekstil artıkları, kablolar, ıslak veya boyalı odun, plastikler, ev eşyaları, yemek artıkları, tıbbi ve özel atıklar, asfalt ve asfalt ürünleri, boya ürünleri ile fuel oil kapları ısınma amacıyla yakılamayacak.
Yönetmelikte tanımlanmayan diğer atıkların yakıt olarak kullanılması da yasak kapsamında olacak.
TOZ KÖMÜR SANAYİDE DEĞERLENDİRİLEBİLECEK
Isınma amacıyla ithal edilen kömürün boyutlandırılması sırasında ortaya çıkan elek altı toz kömürler, briket üretim tesislerinde ham madde olarak kullanılabilecek.
Toz kömürler, ilgili mevzuattaki sınır değerlerin sağlanması şartıyla sanayi veya enerji üretim tesislerinde yakıt olarak da değerlendirilebilecek.
YARDIM KÖMÜRLERİ DE YÖNETMELİĞE UYACAK
Kamu kurumlarının satın aldığı, kullandığı veya ücretsiz dağıttığı yakıtların da yönetmelikte belirlenen koşulları taşıması gerekecek. Bu yakıtlar için satış izin belgesi aranmayacak.
Satışı ve dağıtımı durdurulan uygunsuz yakıtlar, bulundukları depolardan toplanarak yetkili mercilerin gözetimindeki alanlarda muhafaza edilecek. Nakliye, depolama, saha hazırlığı ve kira dahil bütün masraflar ithalatçı veya üretici tarafından karşılanacak.
Uygunsuz yakıtın kullanılacağı sanayi tesisi beş iş günü içerisinde teklif edilecek. Teklif sunulmaması halinde tesisi ilgili il müdürlüğü belirleyecek.
MEVCUT BELGELER 30 HAZİRAN 2027’YE KADAR GEÇERLİ
Yönetmeliğin yayımlanmasından önce düzenlenen uygunluk izin, satış izin, dağıtıcı kayıt, katı yakıt satıcısı kayıt ve katı yakıt ithalatçısı kayıt belgeleri 30 Haziran 2027’ye kadar geçerliliğini koruyacak.
