Zilan Bölgesi'ndeki sulama projesi, tarımsal üretim ihtiyacı ile doğal alanların korunması tartışmasını yeniden gündeme taşıdı. Türkiye Çevre Platformu (TÜRÇEP) ve bölgedeki ekoloji bileşenleri, Koçköprü Kanyonu ile Dücane Şelalesi çevresindeki çalışmaların ekosistem üzerinde geri dönüşü olmayan sonuçlar doğurabileceğini savundu.
KANYONDA 141 KUŞ TÜRÜ KAYIT ALTINA ALINDI
TÜRÇEP'ün açıklamasında, Koçköprü Kanyonu ve çevresinde yapılan bilimsel saha çalışmalarına ilişkin verilere dikkat çekildi.
Bölgede 141 kuş türünün tespit edildiği belirtilirken, bunlardan birinin IUCN kriterlerine göre "Tehlikede", ikisinin "Hassas", üçünün ise "Tehdide Yakın" kategorisinde bulunduğu aktarıldı.
Açıklamada, su samurları ile endemik semender türlerinin de bölgede yaşamını sürdürdüğü ve alanın bu canlılar açısından önemli bir üreme sahası olduğu savunuldu.
TÜRÇEP: DOĞAL ALANLAR ÜRETİM UĞRUNA FEDA EDİLMEMELİ
Platform, tarımsal sulama ihtiyacına veya çiftçilerin suya erişimine karşı olmadığını vurguladı.
Ancak üretimi artırma amacıyla doğal yaşam alanlarının ve biyolojik çeşitliliğin zarar görmesinin kabul edilemeyeceği belirtilerek, projenin sıradan bir altyapı çalışması olarak değerlendirilemeyeceği ifade edildi.
TARTIŞMANIN ODAĞINDA KİLOMETRELERCE BORU HATTI VAR
TÜRÇEP'ün açıklamasında projenin su kaynağına ilişkin tercih de sorgulandı.
Platform, Morgedik Barajı'ndan kilometrelerce çelik boru hattıyla su taşınmasının gerekçesini sorarken Zilan Çayı, Koçköprü Barajı ve mevcut su altyapısının neden yeterli görülmediğinin açıklanmasını istedi.
“DAHA AZ MÜDAHALE EDEN ALTERNATİF VAR MI?”
TÜRÇEP, yetkililere projenin güzergâhı ve maliyetiyle ilgili de sorular yöneltti.
Açıklamada, doğaya daha az müdahale eden, daha kısa ve ekonomik alternatif güzergâhların değerlendirilip değerlendirilmediği soruldu. Ayrıca ortaya çıktığı belirtilen ekolojik bedelin karşılığında tarım, hayvancılık ve yöre halkı açısından sağlanacak somut kamu yararının ortaya konulması istendi.
ZİLAN VADİSİ İÇİN TARİHSEL VE KÜLTÜREL MİRAS VURGUSU
Platform, tartışmanın yalnızca çevresel etkilerle sınırlı olmadığını belirtti.
Zilan Vadisi ve Koçköprü Kanyonu'nun bölgenin tarihsel, kültürel ve toplumsal hafızasında da önemli bir yere sahip olduğu ifade edilerek, olası tahribatın doğal alanların yanı sıra ortak hafızayı da etkileyebileceği savunuldu.
TÜRÇEP'TEN 4 SORU, BİR ÇAĞRI
TÜRÇEP, taşınacak suyun nihai kullanım amacı ve kullanım önceliğine ilişkin belirsizliklerin de açıklanmasını istedi.
Platformun dört temel sorusu; suyun neden Morgedik Barajı'ndan getirildiği, alternatif güzergâhların incelenip incelenmediği, projenin ekolojik maliyetine karşılık kamu yararının ne olduğu ve suyun nihai olarak hangi amaçla kullanılacağı başlıklarında toplandı.
YARGI SÜREÇLERİNE DİKKAT ÇEKİLDİ
TÜRÇEP Genel Yürütmesi, devam eden yargı süreçlerinin dikkate alınması gerektiğini belirterek telafisi mümkün olmayan müdahalelerin durdurulmasını istedi.
Açıklamada Koçköprü'deki gelişmelerin yalnızca Erciş veya Van'ın değil, Türkiye'nin ortak çevre meselelerinden biri olduğu savunuldu. Platform, tarımsal üretim ile doğal yaşamı karşı karşıya getirmeyen bilimsel ve katılımcı çözümler geliştirilmesi çağrısında bulundu.
