Türkiye, enerji dönüşümü ve ileri teknoloji sektörlerinin ham madde ihtiyacını karşılamaya yönelik yeni bir maden politikası üzerinde çalışıyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından hazırlanan Kritik Mineraller Strateji Belgesi, yalnızca kaynakların çıkarılmasını değil, işlenmesini ve sanayiye yönelik ürünlere dönüştürülmesini de kapsıyor. Bu çerçevede yerli üretim kapasitesinin geliştirilmesi ve kritik minerallerden daha yüksek ekonomik değer elde edilmesi amaçlanıyor.
KRİTİK MİNERALLERDE KATMA DEĞERLİ ÜRETİM HEDEFİ
Yeni stratejinin merkezinde ham madde odaklı üretimden işlenmiş ürün odaklı üretime geçiş bulunuyor. Türkiye'nin sahip olduğu kritik maden kaynaklarının yurt içindeki tesislerde değerlendirilmesi, sanayinin ihtiyaç duyduğu ara ve nihai ürünlerin yerli imkânlarla üretilmesi planlanıyor. Özellikle enerji teknolojileri, savunma sanayisi ve ileri teknoloji alanlarında kullanılan minerallerin işlenmesi, yeni yol haritasının öncelikleri arasında yer alıyor.
BEYLİKOVA'DA PİLOT TESİSTEN ENDÜSTRİYEL ÖLÇEĞE GEÇİŞ
Eskişehir'in Beylikova ilçesindeki nadir toprak elementleri tesisi, stratejinin önemli üretim yatırımlarından biri olarak öne çıkıyor. Bölgede faaliyet gösteren pilot tesis, yılda 1.500 ton cevher işleme kapasitesine sahip. Bir sonraki aşamada kurulması planlanan endüstriyel tesisle üretimin daha büyük ölçekte gerçekleştirilmesi amaçlanıyor.
Yeni tesis için açıklanan ilk aşama hedefleri şöyle:
-
Yıllık cevher işleme kapasitesi: 570 bin ton
-
Hedeflenen yıllık nadir toprak oksidi üretimi: Yaklaşık 10 bin ton
-
Mevcut pilot tesisin yıllık cevher işleme kapasitesi: 1.500 ton
Bu veriler, mevcut pilot tesisin kapasitesi ile planlanan endüstriyel tesisin hedefleri arasındaki ölçek farkını ortaya koyuyor.
NADİR TOPRAK ELEMENTLERİNDE İŞLEME KAPASİTESİ ARTIRILACAK
Beylikova'da planlanan yatırımın temel amacı, nadir toprak elementleri içeren cevherin daha yüksek miktarlarda işlenebilmesini sağlamak. Endüstriyel tesisin faaliyete geçmesiyle yıllık cevher işleme miktarının artırılması ve yaklaşık 10 bin ton nadir toprak oksidi üretim seviyesine ulaşılması hedefleniyor. Böylece söz konusu kaynakların ham madde olarak değerlendirilmesinin ötesine geçilerek sanayiye yönelik işlenmiş ürün üretimine ağırlık verilmesi planlanıyor.
TÜRKİYE'NİN KRİTİK VE STRATEJİK MADEN LİSTESİ
Türkiye'nin mevcut Kritik ve Stratejik Madenler Raporu, farklı sektörler açısından önem taşıyan mineralleri iki kapsamda değerlendiriyor. Raporda lityum, bakır, nikel, kobalt, grafit ve nadir toprak elementleri kritik madenler arasında yer alıyor.
Krom, titanyum, alüminyum, çinko, demir ve manganez ise hem kritik hem de stratejik madenler kapsamında bulunuyor. Yeni stratejinin, bu kaynakların işlenmesine yönelik yatırımların geliştirilmesini ve sanayinin ham madde ihtiyacının karşılanmasını desteklemesi bekleniyor.
STRATEJİ BELGESİ COP31 ÖNCESİNDE DUYURULABİLİR
Kritik Mineraller Strateji Belgesi'nin kamuoyuna açıklanması için gözler Antalya'da yapılacak COP31'e çevrildi. 9-20 Kasım tarihlerinde düzenlenecek konferans öncesinde duyurulması beklenen belgeyle Türkiye'nin kritik mineraller alanındaki yeni hedeflerinin ortaya konulması öngörülüyor. Belgede yerli üretim, madenlerin işlenmesi ve ileri teknoloji sektörlerinin ham madde ihtiyacının karşılanması başlıklarının öne çıkması bekleniyor.
ALMANYA İLE ENERJİ ORTAKLIĞINA KRİTİK MİNERALLER EKLENDİ
Türkiye, kritik mineraller alanında uluslararası iş birliklerini de genişletiyor. Türkiye gazetesinin aktardığı bilgilere göre Almanya ile yürütülen enerji ortaklığının kapsamına bu yıl kritik mineraller de dahil edildi.
Böylece enerji alanındaki iş birliği, kritik ham maddeleri de kapsayan daha geniş bir çerçeveye taşındı. Türkiye'nin hazırladığı yeni strateji belgesinin, yurt içindeki işleme kapasitesini geliştirmeye ve kritik minerallerin sanayiye kazandırılmasına yönelik hedefleri belirginleştirmesi bekleniyor.
