Avrupa ülkeleri, enerji arz güvenliğini güçlendirmek ve karbon emisyonlarını azaltmak amacıyla nükleer enerji yatırımlarını yeniden gündemine aldı. Fransa, Birleşik Krallık, Polonya ve Çekya yeni reaktör projelerini ilerletirken İsveç ve Romanya küçük modüler reaktörlere (SMR) yönelik hazırlıklarını sürdürüyor. Türkiye'de ise Akkuyu Nükleer Güç Santrali'nin ilk ünitesinde hidrolik testler gerçekleştirilirken yıl sonuna kadar yakıt yüklenmesi hedefleniyor. Sinop ve Trakya'da kurulması planlanan nükleer santraller için uluslararası görüşmeler devam ediyor.
AVRUPA'DA NÜKLEER SANTRAL YATIRIMLARI GÜNDEMDE
Avrupa'da ülkelerin nükleer enerji politikaları farklı aşamalarda ilerliyor. Bazı ülkeler yeni reaktörlerin inşasını sürdürürken bazıları finansman, teknoloji seçimi ve yasal düzenlemeler üzerinde çalışıyor.
Fransa, Penly, Gravelines ve Bugey bölgelerinde toplam altı EPR2 reaktörü kurmayı planlıyor. Programın ilk reaktörünün 2038 yılında devreye alınması hedefleniyor.
Birleşik Krallık'ta yapımı devam eden Hinkley Point C Nükleer Güç Santrali'nin ilk ünitesi için elektrik üretimine başlama hedefi 2030 olarak açıklandı. Projenin tamamlanma maliyeti ise 2015 fiyatlarıyla 35 milyar sterlin olarak tahmin ediliyor.
Polonya'da Lubiatowo-Kopalino projesinin ilk ünitesinin 2036 yılında işletmeye alınması, Çekya'daki Dukovany projesinde ise yeni ünitelerin 2036 ve 2037 yıllarında devreye girmesi planlanıyor.
KÜÇÜK MODÜLER REAKTÖRLERDE YENİ PROJELER
Avrupa'nın nükleer enerji gündeminde küçük modüler reaktörler de önemli yer tutuyor.
İsveç'te Ringhals bölgesinde kurulması planlanan üç küçük modüler reaktör için Rolls-Royce SMR teknolojisi seçildi. Her biri 470 megavat kapasiteye sahip olması planlanan reaktörler için devlet ortaklığı süreci devam ediyor.
Romanya'da Doicești projesi kapsamında toplam 462 megavatlık NuScale teknolojisinin kullanılması öngörülüyor. Projede koşullara bağlı yatırım kararı açıklanırken lisanslama ve finansman çalışmaları sürüyor.
Birleşik Krallık'taki Wylfa projesinde ise üç küçük modüler reaktörle en az 1,4 gigavat kapasite oluşturulması hedefleniyor.
Ancak teknoloji seçimi ve sözleşmelerin imzalanması, bu projelerde inşaatın tamamlandığı veya elektrik üretiminin başladığı anlamına gelmiyor.
BELÇİKA VE İTALYA'DA NÜKLEER POLİTİKALARI DEĞİŞİYOR
Belçika hükümeti, enerji şirketi ENGIE ile ülkedeki nükleer faaliyetlerin devralınmasına yönelik görüşmeler yürütüyor.
Görüşmelerin kapsamı yedi reaktörü, ilgili personeli ve nükleer faaliyetlerden kaynaklanan yükümlülükleri içeriyor. Tarafların ana ticari şartları 4 Kasım 2026'ya kadar belirlemesi hedefleniyor.
İtalya'da ise 15 Ekim 2026'da yürürlüğe giren yeni yasa, nükleer enerji alanında düzenleyici çerçevenin oluşturulmasına yönelik adım olarak öne çıkıyor.
Söz konusu düzenleme, belirli bir nükleer santralin inşasına başlandığı anlamına gelmiyor.
AKKUYU'NUN İLK ÜNİTESİNDE TESTLER DEVAM EDİYOR
Türkiye'nin ilk nükleer güç santrali Akkuyu'da çalışmalar sürüyor.
Rosatom tarafından 8 Ekim'de yapılan açıklamaya göre, Akkuyu Nükleer Güç Santrali'nin birinci ünitesinde hidrolik dayanıklılık testleri gerçekleştirildi.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının 18 Ekim tarihli açıklamasında ise ilk ünitede yıl sonuna kadar yakıt yüklenmesi ve çalışmaya başlama hedefi paylaşıldı.
Yakıt yükleme, ilk elektrik üretimi ve ticari işletmeye geçiş farklı aşamalar olduğu için santralin ticari elektrik üretimine başladığına ilişkin bir açıklama bulunmuyor.
SİNOP VE TRAKYA İÇİN DÖRT ÜLKEYLE GÖRÜŞMELER SÜRÜYOR
Türkiye, Akkuyu'nun ardından planlanan diğer nükleer santral projeleri için uluslararası temaslarını sürdürüyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının açıklamasına göre, Sinop ve Trakya'daki nükleer santral projeleri kapsamında Güney Kore, Kanada, Çin ve Rusya ile görüşmeler devam ediyor.
Görüşmelerde teknoloji, yatırım ve iş birliği seçenekleri değerlendiriliyor. Ancak iki proje için de kesinleşmiş bir teknoloji tedarikçisi açıklanmış değil.
NÜKLEER ENERJİ YATIRIMLARINDA 241 MİLYAR EUROLUK İHTİYAÇ
Avrupa Komisyonunun Mart 2026'da yayımladığı değerlendirmeye göre, Avrupa ülkelerinin mevcut reaktörlerin işletme sürelerini uzatma ve yeni büyük nükleer santraller kurma hedefleri doğrultusunda 2050 yılına kadar yaklaşık 241 milyar euroluk yatırıma ihtiyaç duyulacağı öngörülüyor.
Bu tutar, halihazırda harcanmış veya tek bir fon kapsamında tahsis edilmiş kaynak anlamına gelmiyor.
Küçük modüler reaktörler ve ileri nükleer teknolojiler için ise ilave yatırımların gerekli olabileceği belirtiliyor.
Avrupa'da nükleer enerji projelerinin büyük bölümü 2030'lu yıllara uzanan takvimlerle planlanırken Türkiye'de Akkuyu'nun ilk ünitesi için açıklanan yıl sonu hedefi yakından takip ediliyor.
