Nükleer tesislerde kullanılan ve depolanan nükleer maddelerin takibine ilişkin yeni esaslar belirlendi. Tesislerin yetkilendirme süreçlerinde sunması gereken nükleer madde sayım ve kontrol programı, 10 ana başlık altında düzenlendi.
Nükleer Düzenleme Kurumu (NDK), 15 Ekim 2026 tarihli ve 2026-44/1 sayılı Kurul kararıyla "Nükleer Tesisler İçin Nükleer Madde Sayım ve Kontrol Programı İçeriği"ni belirledi. Program, Nükleer Tesislere İlişkin Yetkilendirmeler Yönetmeliği kapsamında yetkilendirilen kişiler tarafından hazırlanarak kuruma sunulacak.
NÜKLEER YAKIT BİLGİLERİ PROGRAMA EKLENECEK
Hazırlanacak programda tesisin çalışma prensibi, reaktör sayısı ve tipi ile yakıt yükleme döngüsüne ilişkin bilgiler bulunacak.
Taze yakıt, kullanılmış yakıt ve reaktör koru gibi nükleer maddelere ilişkin bilgiler de program kapsamında sunulacak.
Ayrıca nükleer madde sayım ve kontrolünden sorumlu personelin iletişim bilgileri, görev dağılımı ve eğitim süreçleri belirtilecek. Tesisin nükleer güvence organizasyonu şemayla gösterilecek.
NÜKLEER MADDELERİN TRANSFERİ TAKİP EDİLECEK
Nükleer madde sayım ve kontrol sistemine ilişkin bölümde, maddelerin tesis içindeki hareketleri ve başka tesislere transferine yönelik prosedürler açıklanacak.
İthalat ve ihracat işlemleri, nükleer maddelerin kabulü sırasında yapılacak kontroller ve gönderici ile alıcı arasındaki miktar farklılıklarında izlenecek yöntemler programda bulunacak.
Madde denkleştirme alanları, kilit ölçüm noktaları, sayım kayıtları ve raporlama süreçleri de belirlenecek.
FİZİKSEL ENVANTER VE ÖLÇÜM YÖNTEMLERİ BELİRLENECEK
Tesislerde nükleer maddelerin fiziksel envanterinin hangi sıklıkla ve hangi yöntemlerle çıkarılacağı programda açıklanacak.
Ölçüm işlemlerinde kullanılacak ekipmanlar, kimyasal analiz ve tahribatsız muayene yöntemleri ile ölçümlerin tutarlılığının nasıl değerlendirileceği belirtilecek.
Nükleer maddelerin sayımında veya takibinde olağan dışı bir durumla karşılaşılması halinde hazırlanacak raporlar ve uygulanacak prosedürler de program kapsamında düzenlenecek.
KAMERA VE MÜHÜR SİSTEMLERİ DE KAPSAMDA
Nükleer maddelerin izlenmesi ve kontrolünde kullanılacak kamera ve mühür sistemleri de programda yer alacak.
Tesislerde uygulanan fiziksel koruma önlemleri, mühürlü maddelere erişim prosedürleri ve nükleer maddelerin kontrol altında tutulmasına ilişkin yöntemler açıklanacak.
ULUSLARARASI DENETİMLERE HAZIRLIK YAPILACAK
Program kapsamında tesislerin iç denetim prosedürleri de hazırlanacak.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) ve NDK tarafından gerçekleştirilecek nükleer güvence denetimlerine hazırlık süreçleri programda açıklanacak.
Ek Protokol kapsamında yapılacak bildirimler ve ek erişim faaliyetlerine ilişkin prosedürler de ayrı başlıklar altında ele alınacak.
Programın düzenli olarak gözden geçirilmesi, değerlendirilmesi ve güncellenmesine yönelik süreçler de belirlenecek.
