Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda yaptığı sunumda Türkiye'nin enerji teknolojileri, sanayi yatırımları ve yeşil dönüşüm çalışmalarına ilişkin hedefleri paylaştı. Kacır, yerli batarya teknolojilerinden hidrojen motorlarına, güneş enerjisi yatırımlarından küçük modüler nükleer reaktörlere kadar farklı alanlarda yürütülen projeleri anlattı.
Bakan Kacır, Milli Modüler Nükleer Reaktör Programı kapsamında ilk prototipin 2030 yılında üretime hazır hale getirileceğini açıkladı. Yerli hidrojen motorunun üretildiğini belirten Kacır, enerji depolama teknolojilerinde de yeni test ve araştırma altyapılarının geliştirildiğini bildirdi.
Yeşil sanayi dönüşümüne yönelik yatırımlara da değinen Kacır, Dünya Bankası iş birliğiyle yürütülen proje kapsamında 1987 KOBİ'nin çatısında toplam 540 megavatlık güneş enerjisi kurulumu gerçekleştirildiğini söyledi.
YERLİ NÜKLEER REAKTÖR İÇİN 2030 HEDEFİ
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Türkiye'nin yerli nükleer teknolojiler geliştirmeye yönelik çalışmalarını TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda değerlendirdi.
Kacır, Milli Modüler Nükleer Reaktör Programı kapsamında ilk prototipin 2030 yılında üretime hazır hale geleceğini açıkladı.
Programın, Türkiye'nin nükleer teknolojilerde yerli araştırma ve geliştirme kapasitesinin artırılmasına yönelik çalışmalar arasında bulunduğunu belirtti.
Bakanlık bünyesindeki Rekabet Öncesi İş Birliği Programı ile araştırma ve geliştirme kuruluşlarının ortak hedefler doğrultusunda çalışmalar yürüttüğünü ifade etti.
800 BEYGİR GÜCÜNDE YERLİ HİDROJEN MOTORU ÜRETİLDİ
Kacır'ın enerji teknolojileri alanındaki açıklamalarında hidrojenle çalışan ulaşım sistemleri de yer aldı.
Bakan Kacır, sıfır emisyonlu milli lokomotifte kullanılmak üzere 800 beygir gücünde yerli hidrojen motoru üretildiğini duyurdu.
Hidrojen depolama ve yakıt pili geliştirme çalışmaları TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezinde tamamlanan 800 kilometre menzilli ticari kamyon platformunun ise 2027 yılında yollara çıkmasının hedeflendiğini belirtti.
Kacır ayrıca TÜBİTAK RUTE tarafından geliştirilen 1200 beygir gücündeki yerli motorla donatılan TÜRASAŞ DE10000 lokomotifinin ilk ihracatının gerçekleştirildiğini bildirdi.
1987 KOBİ'NİN ÇATISINA 540 MW GÜNEŞ ENERJİSİ KURULDU
Yeşil sanayi yatırımlarına ilişkin verileri de paylaşan Kacır, Türkiye Yeşil Sanayi Projesi kapsamında gerçekleştirilen güneş enerjisi kurulumlarını açıkladı.
Dünya Bankası iş birliğiyle yürütülen projede KOSGEB destekleri sayesinde 1987 küçük ve orta ölçekli işletmenin çatısında toplam 540 megavatlık güneş enerjisi kapasitesi oluşturulduğunu belirtti.
Kacır, aynı proje kapsamında TÜBİTAK destekleriyle 1200 firma için yeşil dönüşüm yol haritası hazırlanmasının sağlandığını bildirdi.
Şirketlerin enerji ve kaynak verimliliğini artırmaya yönelik çalışmalarının desteklendiğini ifade etti.
BATARYA TEST VE AR-GE ALTYAPISI GENİŞLETİLİYOR
Enerji depolama teknolojilerine yönelik çalışmalar da Bakan Kacır'ın sunumunda yer aldı.
Batarya Test ve Ar-Ge Merkezinde gerçekleştirilen yeni yatırımla batarya hücresinden batarya paketine kadar bütün elektriksel testlerin yerli imkanlarla yapılabilir hale getirildiğini belirten Kacır, bu alandaki teknik kapasitenin genişletildiğini söyledi.
HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı kapsamında batarya üretimi, elektrikli araçlar, güneş hücreleri ve rüzgar türbinleri gibi alanlarda yeni yatırımların desteklendiğini aktardı.
Kacır, yatırım finansmanına ilişkin olarak Merkez Bankasının Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi Programı'na ayırdığı kaynağın 500 milyar liradan 750 milyar liraya çıkarıldığını da bildirdi.
ELEKTRİK ŞEBEKESİNDE 2 BİN NOKTAYA YERLİ ANALİZÖR KURULDU
Elektrik altyapısına yönelik yerli teknoloji çalışmalarında güç kalitesinin izlenmesi de öne çıktı.
Bakan Kacır, elektrik şebekelerinin güç kalitesini yüksek hassasiyetle takip etmek amacıyla geliştirilen Güç Kalitesi Analizörünün Türkiye genelinde 2 bin noktaya kurulduğunu açıkladı.
Bu sistemle elektrik altyapısında güvenilir bir izleme kapasitesi oluşturulduğunu ifade etti.
Kacır ayrıca BOTAŞ'ın doğal gaz hatlarında güvenlik kontrolleri gerçekleştirmek üzere yerli bir robot geliştirildiğini duyurdu.
YEŞİL DÖNÜŞÜMDE 8,7 MİLYAR LİRALIK PROJE DESTEĞİ
Sanayi sektörünün karbon emisyonlarının azaltılması ve kaynak verimliliğinin artırılması amacıyla yürütülen Yeşil Dönüşüm Programı'nın sonuçlarını da paylaşan Kacır, bugüne kadar 8,7 milyar lira yatırım büyüklüğüne sahip 20 projenin desteklendiğini açıkladı.
Ayrıca toplam 160 milyar lira büyüklüğündeki 159 projenin değerlendirme sürecinin 2026 yılı içinde tamamlanmasının hedeflendiğini söyledi.
Bakan Kacır'ın paylaştığı bilgilere göre son bir yılda akademi ve özel sektörün yeşil teknolojiler geliştirmesine yönelik 2189 Ar-Ge projesi ile 2305 bilim insanına toplam 5,3 milyar lira TÜBİTAK katkısı sağlandı.
YEŞİL OSB SAYISI 34'E ULAŞTI
Organize sanayi bölgelerinde çevresel dönüşüme yönelik yatırımların sürdürüldüğünü belirten Kacır, 250 milyon avro bütçeli Türkiye Organize Sanayi Bölgeleri Projesi kapsamında yeşil dönüşüm odaklı 42 yatırımın hayata geçirildiğini açıkladı.
Türkiye'de 34 organize sanayi bölgesinin Yeşil OSB olarak tescillendiğini söyledi.
Türkiye Sosyal Kapsayıcı Yeşil Geçiş Projesi kapsamında 2026 sonuna kadar 2,9 milyar liralık finansman sağlanmasının planlandığını aktardı.
Ayrıca İslam Kalkınma Bankası ile 250 milyon dolarlık Sürdürülebilir Organize Sanayi Bölgeleri Projesi için finansman anlaşması yapıldığını, İklim Yatırım Fonu tarafından da Türkiye'ye 250 milyon dolarlık düşük maliyetli finansman sağlandığını belirtti.
ENERJİ VERİMLİLİĞİ VE KARBON DOĞRULAMASINDA YENİ DÖNEM
Bakan Kacır, Türk Standardları Enstitüsünün enerji verimliliği ve karbon emisyonu alanındaki çalışmalarına da değindi.
Akkuyu Nükleer Güç Santrali'nde birinci güç ünitesinin devreye alma kontrolleri ile 759 yapının denetiminin TSE tarafından yürütüldüğünü açıkladı.
Tesiste bugüne kadar 50 bin denetim gerçekleştirildiğini bildirdi.
Veri merkezlerinin güvenilirliği, enerji verimliliği ve operasyonel dayanıklılığının TS EN 50600 standartları kapsamında belgelendirildiğini ifade etti.
Kacır, Avrupa Birliği'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması kapsamında ihracatçıların ihtiyaç duyacağı karbon emisyonu doğrulama hizmetlerinin 2027 yılından itibaren TSE aracılığıyla sunulacağını duyurdu.
SANAYİ ÜRETİMİ VE İHRACATTA YENİ VERİLER
Enerji teknolojilerinin yanı sıra Türkiye'nin genel sanayi performansına ilişkin rakamları da paylaşan Kacır, imalat sanayi katma değerinin son bir yılda yüzde 9,7 artarak 259 milyar dolara ulaştığını belirtti.
Yıllık ihracatın 283,7 milyar dolar seviyesine yükseldiğini açıklayan Kacır, yüksek ve orta-yüksek teknolojili ürünlerin ihracattaki payının yüzde 44,2 olduğunu söyledi.
Türkiye'nin güneş paneli üretiminde Avrupa'da lider konumda bulunduğunu ifade eden Kacır, rüzgar türbini üretiminde de Avrupa'nın önde gelen ülkeleri arasında yer aldığını belirtti.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının 2027 yılına yönelik çalışmalarında enerji teknolojilerinin yerlileştirilmesi, yeşil dönüşüm yatırımları ve yüksek katma değerli üretim alanlarının geliştirilmesi hedefleniyor.