ABD’de depolanan yaklaşık 94 bin ton yüksek seviyeli nükleer atığın yeniden işlenerek ekonomik değere sahip malzemelere dönüştürülmesini hedefleyen REDUCE projesi geliştiriliyor. Projede, kullanılmış nükleer yakıttaki uranyum, plütonyum ve çeşitli radyoaktif izotopların geri kazanılması hedefleniyor.
PACERS TEKNOLOJİSİ AYIRMA SÜRECİNİ HIZLANDIRACAK
REDUCE projesinde kullanılan PaCERS teknolojisi, geleneksel kimyasal ayırma yöntemlerinde saatler sürebilen işlemleri saniyeler seviyesine indirmeyi hedefliyor. Sistem, yerçekimi yerine 1000 g’nin üzerindeki santrifüj kuvvetinden yararlanarak farklı nükleer bileşenlerin daha hızlı ayrıştırılmasını sağlıyor.
ATIKLARDA MİLYARLARCA DOLARLIK POTANSİYEL
Kullanılmış nükleer yakıtın yaklaşık yüzde 90’ının hala uranyum ve plütonyumdan oluştuğu belirtiliyor. Bunun yanında Stronsiyum-90, Rodyum-103, Paladyum-105-110 ve Amerikyum-241 gibi izotopların da farklı alanlarda değerlendirilebileceği ifade ediliyor. Bu izotopların toplam potansiyel değerinin yaklaşık 24 milyar dolar olduğu öne sürülüyor.
UZUN VADELİ ATIK MİKTARININ AZALTILMASI HEDEFLENİYOR
SHINE Technologies, Argonne Ulusal Laboratuvarı ve Case Western Reserve Üniversitesi tarafından geliştirilen proje, yalnızca değerli malzemelerin geri kazanılmasını değil, depolanması gereken nükleer atık miktarının ve uzun vadeli radyolojik risklerin azaltılmasını da hedefleniyor. Araştırmacılar, yeniden kullanılamayan bazı radyoaktif elementlerin gelecekte nötronlarla dönüştürülerek daha kısa sürede etkisiz hâle getirilebileceğini değerlendiriyor.