Türkiye’de çatı tipi güneş enerjisi yatırımlarının yaygınlaşması halinde önemli bir elektrik üretim potansiyelinin ortaya çıkabileceği belirtiliyor. Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) “Türkiye Enerji Politikaları İncelemesi Raporu”na göre, ülkedeki çatılar yaklaşık 120 gigavatlık güneş fotovoltaik (PV) kapasitesi kurulum imkanına sahip.
Bu potansiyelin hayata geçirilmesi durumunda Türkiye’nin elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 45’inin yalnızca çatı tipi güneş enerjisinden karşılanabileceği hesaplanıyor.
İZMİR, İSTANBUL VE ANKARA ÖNE ÇIKIYOR
IEA raporunda, çatı tipi güneş enerjisinin elektrik üretiminin daha fazla noktaya yayılmasına katkı sağlayacağı vurgulanıyor.
Dağıtık enerji modeli olarak değerlendirilen çatı güneş sistemlerinin, enerji sisteminin daha dayanıklı hale gelmesine ve güneş enerjisinin elektrik üretimindeki payının artırılmasına imkan sunduğu vurgulanıyor.
Türkiye’de en yüksek çatı tipi güneş enerjisi potansiyeline sahip iller arasında İzmir, İstanbul ve Ankara ön plana çıkıyor.
ÇATI GES’LER ENERJİ GÜVENLİĞİNİ DESTEKLEYECEK
Rapora göre çatı tipi güneş enerjisi sistemleri yalnızca yenilenebilir enerji kapasitesinin artırılmasına değil, aynı zamanda enerji güvenliğinin güçlendirilmesine de katkı sağlıyor.
Özellikle doğal afetler sonrasında merkezi enerji sistemlerinde yaşanabilecek kesintilere karşı çatı GES sistemlerinin elektrik arzının belirli ölçüde devamlılığını sağlayabileceği ifade ediliyor.
İZİN SÜREÇLERİ YATIRIMLARI YAVAŞLATIYOR
Çatı tipi güneş enerjisi yatırımlarının önünde bazı düzenleyici ve uygulamaya ilişkin engeller bulunuyor.
Türkiye’de 2019 yılında uygulamaya alınan aylık mahsuplaşmaya dayalı net ölçüm sistemiyle konut tipi güneş enerjisi kullanıcılarının ihtiyaç fazlası elektriği satabilmesine olanak sağlandı.
Ancak başvuru, onay ve kurulum süreçlerinin uzunluğu yatırımların yaygınlaşmasını sınırlayan unsurlar arasında gösteriliyor. İzin süreçlerinin bazı durumlarda 27 haftaya kadar uzayabildiği belirtiliyor.
LİSANSSIZ ÜRETİMDE GÜNEŞİN PAYI YÜZDE 97
Türkiye’de güneş fotovoltaik teknolojisi, lisanssız elektrik üretiminde en fazla kullanılan kaynak oldu.
2025 sonu itibarıyla güneş enerjisi, Türkiye’nin lisanssız elektrik üretim kapasitesinin yüzde 97’sini oluşturdu. Bu kapasitenin yaklaşık 23 gigavat seviyesinde olduğu belirtildi.
Dağıtık enerji altyapısının geliştirilmesi, akıllı sayaçların yaygınlaştırılması ve enerji depolama sistemlerinin artırılmasıyla çatı tipi güneş enerjisinin elektrik sistemindeki rolünün daha da büyümesi bekleniyor.
35 GİGAVATLIK ESNEK KAYNAK HEDEFİ
Türkiye’nin enerji yol haritasında elektrik sistemine 35 gigavatlık esnek kaynak kazandırılması amaçlanıyor.
Bu kapasitenin 10 gigavatlık bölümünün depolama sistemleriyle birlikte çatı tipi güneş enerjisinden, 10 gigavatının büyük ölçekli enerji depolamadan, 5 gigavatının şebeke yönetiminden ve 10 gigavatının talep tarafı yönetiminden oluşması planlanıyor.
ÇATI GES YATIRIMLARI İÇİN YENİ DÜZENLEME ÇAĞRISI
Güneş Enerjisi Sanayicileri ve Endüstrisi Derneği (GENSED) Genel Sekreteri Hakan Erkan, Türkiye’nin 120 gigavatlık çatı güneş enerjisi potansiyeline ulaşabilecek kapasiteye sahip olduğunu vurguladı.
Bu hedef için altyapı yatırımları, mevzuat düzenlemeleri ve finansman imkanlarının birlikte ele alınması gerektiğini belirten Erkan, izin süreçlerinin kısaltılmasının önem taşıdığını ifade etti.
Erkan, küçük ölçekli konut tipi çatı kurulumlarında süreçlerin daha kolay hale getirilmesi gerektiğini belirterek, orta ve büyük ölçekli projelerde ise depolama sistemleriyle desteklenen kendi kendine yeten enerji modellerinin geliştirilmesi gerektiğinin altını çizdi.
