Doğal gaz, yer altında bulunan ve büyük bölümü metandan oluşan yanıcı bir gaz karışımıdır. Renksiz ve kokusuz olan doğal gaz, havadan hafif yapısıyla bilinir.
Enerji üretiminden ısınmaya, sanayiden konut kullanımına kadar birçok alanda kullanılan doğal gaz, günümüzde en önemli enerji kaynakları arasında bulunur.
DOĞAL GAZ NEDİR?
Doğal gaz; başta metan olmak üzere etan, propan ve farklı hidrokarbonlardan oluşan bir gaz karışımıdır. Yapısında az miktarda karbondioksit, azot, helyum ve hidrojen sülfür gibi maddeler de bulunabilir.
Doğal gaz, yer altında genellikle petrol ile birlikte veya gaz rezervuarlarında bulunur. Çıkarıldıktan sonra çeşitli işlemlerden geçirilerek kullanıma hazır hale getirilir.
DOĞAL GAZ NASIL OLUŞUR?
Doğal gaz, milyonlarca yıl önce yaşamış bitki ve deniz canlılarının kalıntılarının yer altında kalmasıyla oluşur. Bu organik kalıntılar zamanla tortul tabakaların altında birikir.
Yıllar içinde artan basınç ve sıcaklık etkisiyle bu kalıntılar değişime uğrar. Uzun süren bu doğal süreç sonunda hidrokarbonlar oluşur. Doğal gaz da bu hidrokarbonların gaz halinde bulunan bölümüdür.
Bu sebeple doğal gaz, petrol gibi fosil kaynaklar arasında değerlendirilir.
YER ALTINDA NEREDE BULUNUR?
Doğal gaz yer altında kayaçların gözenekli yapıları içinde bulunabilir. Bazı sahalarda petrol ile birlikte yer alırken, bazı sahalarda doğrudan gaz rezervuarlarında bulunur.
Doğal gazın çıkarılabilmesi için arama, sondaj ve üretim çalışmaları yapılır. Bulunan gaz, kuyular aracılığıyla yer üstüne çıkarılır ve daha sonra iletim sistemlerine aktarılır.
DOĞAL GAZ NEDEN KOKULANDIRILIR?
Doğal gazın kendisi kokusuzdur. Bu sebeple kullanım güvenliği açısından doğal gaza sonradan koku verilir.
Kokulandırma işlemi sayesinde olası gaz kaçakları daha kolay fark edilebilir. Evlerde ya da iş yerlerinde hissedilen keskin gaz kokusu, doğal gazın kendisinden değil, güvenlik amacıyla eklenen kokulandırıcı maddeden kaynaklanır.
DOĞAL GAZ HANGİ ALANLARDA KULLANILIR?
Doğal gaz, konutlarda ısınma, sıcak su ve yemek pişirme amacıyla kullanılır. Sanayide üretim süreçlerinde, elektrik santrallerinde ise elektrik üretiminde önemli bir yakıt olarak değerlendirilir.
Ayrıca bazı ulaşım uygulamalarında sıkıştırılmış doğal gaz olarak da kullanılabilir. Bu geniş kullanım alanı, doğal gazı enerji arzında önemli kaynaklardan biri haline getirir.
DOĞAL GAZIN EN ÖNEMLİ ÖZELLİKLERİ
Doğal gaz yanıcı, havadan hafif, renksiz ve kokusuz bir gazdır. Büyük bölümünü metan oluşturur. Yer altında petrol ile birlikte veya bağımsız gaz sahalarında bulunabilir.
Kullanıma sunulmadan önce işlenir, taşınır ve dağıtım sistemleriyle tüketicilere ulaştırılır.
Kısacası doğal gaz, milyonlarca yıl süren jeolojik süreçler sonucunda oluşan, yer altında bulunan ve günlük yaşamdan sanayiye kadar birçok alanda kullanılan fosil bir enerji kaynağıdır.
