Elektrik ve doğal gaz dağıtım şirketlerinin coğrafi veri işlemlerine ilişkin yeni düzenleme yürürlüğe girdi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının yayımladığı yönetmeliğe göre, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan (EPDK) dağıtım lisansı alan şirketler, lisans kapsamındaki coğrafi veri faaliyetleri için izin almayacak ve izin bedeli ödemeyecek. Muafiyetten yararlanabilmek için Bakanlığın elektronik altyapısına kayıt yapılması gerekecek.
DAĞITIM ŞİRKETLERİNE COĞRAFİ VERİ MUAFİYETİ GETİRİLDİ
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca hazırlanan Coğrafi Veri İzinleri Yönetmeliği, 14 Ekim 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi. Düzenleme, 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ve 4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunu kapsamında dağıtım lisansı bulunan şirketleri de kapsıyor.
Buna göre söz konusu şirketler, lisanslı faaliyetleriyle bağlantılı coğrafi verileri toplamak, üretmek, paylaşmak veya satmak için ayrıca izin almak zorunda olmayacak. Şirketlerden bu işlemler için izin bedeli de alınmayacak. Ancak muafiyetin uygulanabilmesi için Bakanlığın elektronik sistemine kayıt yaptırılması gerekecek.
LİSANS DIŞINDAKİ TİCARİ FAALİYETLERE MUAFİYET YOK
Elektrik ve doğal gaz dağıtım şirketleri, coğrafi verileri lisans kapsamı dışında kalan ticari işlemlerde kullanmaları halinde izin almak zorunda olacak. Bu faaliyetlerde ilgili izin bedelinin de ödenmesi gerekecek.
Öte yandan faturalandırma için kullanılan adres bilgileri ile şirketlerin merkez, şube ve acentelerine ait adres ve konum bilgilerinin internet sitelerinde veya sosyal medya hesaplarında paylaşılması izin kapsamı dışında tutulacak.
COĞRAFİ VERİ İZNİ EN FAZLA BEŞ YIL GEÇERLİ OLACAK
Yeni yönetmeliğe göre coğrafi veri izin belgeleri bir yıldan beş yıla kadar geçerli olabilecek.
Bakanlık, yapılan izin başvurularının sonucunu 30 gün içinde bildirecek. Başvurusu kabul edilenlerin belirlenen bedeli 15 gün içerisinde yatırması gerekecek. İzin ücretleri, yıllık net satış tutarına göre belirlenen dilim katsayısı ile izin katsayısı bedelinin çarpılmasıyla hesaplanacak.
Bir izin katsayısının 2024 yılı için belirlenen tutarı 1750 lira olarak düzenlenirken bu bedel her yıl yeniden değerleme oranında artırılacak. Yabancı gerçek ve tüzel kişiler için uygulanacak ücret ise izin katsayısı bedelinin 1250 katı ile süre katsayısının çarpılmasıyla belirlenecek.
AFET DURUMLARINDA COĞRAFİ VERİLER ÜCRETSİZ VERİLECEK
Yönetmelik, afet ve acil durumlarda coğrafi verilerin kullanımına ilişkin yükümlülükler de getiriyor. İzin sahipleri, ürettikleri coğrafi verileri Bakanlığın talep etmesi halinde ücretsiz olarak paylaşacak.
Bu verilerin Açık Coğrafi Konsorsiyumu (OGC) web servisi standartlarına uygun biçimde sunulması gerekecek. Ayrıca izin sahipleri, faaliyet raporlarını ve metaveri kayıtlarını 12 ayda bir Bakanlığın elektronik altyapısına aktaracak.
İZİNSİZ COĞRAFİ VERİ FAALİYETİNE PARA CEZASI
Bakanlık, gerekli izni almadan coğrafi veri faaliyeti yürüttüğü belirlenen kişilere başvuru yapmaları için 15 gün süre tanıyacak. Bu süre içerisinde başvuruda bulunmayan Türk vatandaşı gerçek kişiler ile özel hukuk tüzel kişilerine, yıllık en yüksek izin bedeli tutarında idari para cezası uygulanacak.
Yabancı gerçek ve tüzel kişiler için ceza tutarı ise bir yıllık izin bedelinin iki katı olacak. İdari para cezasının belirlenen süre içinde ödenmesi durumunda yüzde 25 indirim uygulanacak.
ESKİ YÖNETMELİKLER YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILDI
Yeni Coğrafi Veri İzinleri Yönetmeliği'nin yürürlüğe girmesiyle 10 Şubat 2021 tarihli Coğrafi Veri İzinleri ve Coğrafi Veri Lisans yönetmelikleri kaldırıldı. Ancak önceki düzenlemeler kapsamında alınmış belgeler, geçerlilik süreleri sona erene kadar kullanılabilecek.
