Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, 2026-2030 dönemini kapsayan Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı kapsamında enerji sektörüne yönelik stratejik öncelikleri açıkladı. Milli Teknoloji ve Yapay Zeka Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen planla enerji altyapılarının dijitalleşmesi, arz güvenliğinin güçlendirilmesi ve yapay zeka tabanlı sistemlerin sektöre daha fazla entegre edilmesi amaçlanıyor.
VERİ MERKEZLERİNDE 1 GİGAVAT HEDEFİ
Eylem planında, yapay zeka ekosisteminin ihtiyaç duyduğu işlem gücü ve veri merkezi kapasitesinin artırılması öne çıkıyor. Bu kapsamda Türkiye'nin veri merkezi kurulu gücünün 2030 yılına kadar en az 1 gigavata çıkarılması hedefleniyor.
Veri merkezlerinin uluslararası standartlara uyumlu hale getirilmesi ve enerji verimliliğinin artırılması amacıyla yeni hukuki düzenlemelerin de devreye alınması planlanıyor.
10 MİLYAR DOLARLIK KAYNAK
Yol haritasında veri merkezleri, bulut teknolojileri ve yapay zeka altyapılarının geliştirilmesi için en az 10 milyar dolarlık kaynağın harekete geçirilmesi öngörülüyor.
Süreçte özel sektörün ağırlıklı rol üstlenmesi planlanırken yerli ve güvenli dijital altyapının geliştirilmesi de temel hedefler arasında yer alıyor.
ŞEBEKE YÖNETİMİNDE DÖRT AŞAMALI YAPI
Enerji sektöründeki dijital dönüşümün dört aşamalı bir model üzerinden yürütülmesi planlanıyor.
“Fark Et” aşamasında şebeke verilerindeki düzensizliklerin ve enerji kayıplarının anlık olarak izlenmesi hedefleniyor.
“İstifade Et” aşamasında kestirimci bakım algoritmalarının mevcut SCADA sistemleriyle entegre edilmesi öngörülüyor.
“Üret” aşamasında Türkiye'nin enerji profiline uygun yerli yazılımlar ve optimizasyon motorlarının geliştirilmesi amaçlanıyor.
“Yönet” aşamasında ise elde edilen veri analizlerinin enerji politikalarına ve düzenleyici çerçevelere aktarılması planlanıyor.
FİYAT VE TALEP TAHMİNLERİNDE YAPAY ZEKA
Eylem planında Enerji Piyasaları İşletme AŞ bünyesindeki fiyat ve talep tahminlerinin doğruluğunun artırılması da hedefleniyor.
Yapay zeka tabanlı tahmin modelleriyle sistem operatörlerinin yüksek maliyetli yedek kapasite tutma ihtiyacının azaltılması amaçlanıyor. Bu uygulamanın birim enerji maliyetlerinin düşürülmesine ve cari açığın azaltılmasına katkı sağlaması bekleniyor.
AKKUYU VE HİDROELEKTRİK SANTRALLERE DİJİTAL İKİZ
Yol haritası kapsamında Akkuyu Nükleer Güç Santrali ile büyük hidroelektrik santraller için yapay zeka tabanlı dijital ikiz platformlarının kurulması planlanıyor.
Bu sistemlerle operasyonel risklerin azaltılması ve baz yük yönetiminin daha verimli hale getirilmesi hedefleniyor.
TOGG ve elektrikli araçların elektrik şebekesine entegrasyonunda ise talep tarafı yönetim algoritmalarının devreye alınması öngörülüyor.
