Yapay zeka teknolojilerinin yaygınlaşmasıyla sayıları artan veri merkezleri, yüksek elektrik tüketimleri ve çevresel etkileriyle gündeme geliyor. Ancak Danimarka’nın Odense kentinde uygulanan sistem, bu tesislerin ortaya çıkardığı atık ısının nasıl değerlendirilebileceğini gösteriyor.
Meta’ya ait veri merkezinde sunucuların çalışması sırasında ortaya çıkan düşük sıcaklıktaki ısı, özel bir geri kazanım sistemiyle şehirdeki bölgesel ısıtma ağına aktarılıyor. Bu yöntem sayesinde normalde atmosfere bırakılacak enerji, yaklaşık 11 bin evin ısıtılmasında kullanılıyor.
ATIK ISI ISI POMPALARIYLA KULLANIMA HAZIR HALE GETİRİLİYOR
Veri merkezlerinde kullanılan elektriğin büyük bölümü çalışma sırasında ısıya dönüşüyor. Fakat sunuculardan çıkan bu ısı, doğrudan konutları ısıtmak için yeterli sıcaklığa sahip olmadığı için özel sistemlerle yükseltilmesi gerekiyor.
Odense’deki projede, şehirdeki bölgesel ısıtma şebekesinden alınan su, veri merkezinin soğutma sistemlerinden geçiriliyor. Sunuculardan çıkan atık ısı suya aktarılırken, daha sonra bu su ısı pompalarına gönderiliyor.
Amonyak bazlı ısı pompaları sayesinde suyun sıcaklığı yaklaşık 70-75 derece seviyesine çıkarılarak şehir ısıtma sistemine aktarılıyor.
45 MW’LIK ENERJİ ŞEHİR ŞEBEKESİNE VERİLİYOR
Sistemin Odense bölgesel ısıtma ağına yaklaşık 45 megavatlık ısı sağladığı belirtiliyor. Yıllık bazda ise yaklaşık 215 bin megavatsaat enerjinin geri kazanılması ve 12 binden fazla evin ısıtılması mümkün oluyor.
Projenin ilk dönemlerinde yaklaşık 6 bin 900 eve yetecek enerji sağlanırken, sistemin genişletilmesiyle birlikte bu kapasite yaklaşık 11 bin ev seviyesine yükseldi.
Veri merkezinin kapasitesi ve ısı geri kazanım altyapısı büyüdükçe sağlanan enerji miktarının da arttığı belirtiliyor.
YAYGINLAŞTIRILMASI İÇİN ALTYAPININ ÖNEMİ
Projenin dikkat çeken yönlerinden biri, kullanılan teknolojilerin yeni olmaması. Isı pompaları, ısı eşanjörleri ve soğutma sistemleri farklı alanlarda uzun süredir kullanılıyor.
Sistemin başarısındaki en önemli unsur ise veri merkezinin bölgesel ısıtma ağına yakın konumlandırılması oldu. Bu şekilde ortaya çıkan atık ısı, uzun mesafeler taşınmadan doğrudan şehir şebekesinde değerlendirilebildi.
Danimarka Veri Merkezi Endüstrisi verilerine göre ülkedeki veri merkezlerinin önemli bir bölümü gelecekte fazla ısıyı kullanmayı planlıyor. Odense’deki uygulama, veri merkezlerinin yalnızca enerji tüketen tesisler değil, aynı zamanda enerji kaynağı olarak da değerlendirilebileceğini ortaya koyuyor.
