Bosphorus Diplomasi Forumu 2026’da yapay zekanın ekonomi, enerji, veri merkezleri ve ülkelerin teknolojik egemenliği üzerindeki etkileri ele alındı. Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi Başkanı Ahmet Burak Dağlıoğlu, yapay zeka yatırımlarının büyük bölümünün ABD ve Çin’de yoğunlaştığını belirtirken, Turkcell Genel Müdürü Ali Taha Koç ise yapay zeka altyapısında enerjinin temel unsurlardan biri olduğunu vurguladı.
Genç Diplomasi Derneği tarafından “Krizler Çağında İnsani Diplomasi” temasıyla düzenlenen Bosphorus Diplomasi Forumu 2026, farklı ülkelerden gençleri Demokrasi ve Özgürlükler Adası’nda buluşturdu.
Forum kapsamında düzenlenen “Yapay Zeka ve Ekonomi Arasındaki Asimetrik İlerleyiş” başlıklı oturumda, yapay zekanın ekonomik ve teknolojik etkileri değerlendirildi.
DAĞLIOĞLU: YAPAY ZEKA KÜRESEL DİPLOMASİNİN PARÇASI
Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi Başkanı Ahmet Burak Dağlıoğlu, küresel ölçekte diplomasiye duyulan ihtiyacın arttığını belirtti.
Diplomasinin yalnızca kamu kurumları ve kamu otoriteleriyle sınırlı olmadığını ifade eden Dağlıoğlu, ekonomi ve iş diplomasisi alanında şirketler ile girişimcilerin de daha fazla diplomasi becerisine ihtiyaç duyduğunu vurguladı.
Dağlıoğlu, küresel jeopolitik gelişmelerin yatırım ve iş ortamını şekillendirdiğine dikkati çekerek, yapay zekanın da küresel diplomasinin bir parçası haline geldiğini belirtti.
“Yapay zeka, ulusların egemenliğiyle de doğrudan ilgilidir. Yapay zeka tarafındaki yatırımların büyük çoğunluğu geniş çapta ABD'de, ABD'den sonraki en büyük ikinci pazar olan Çin'de, bir kısmı Avrupa'da ve diğer bazı ülkelerde gerçekleşiyor” dedi.
YAPAY ZEKA YATIRIMLARINDA VERİ MERKEZİ VE ENERJİ ÖN PLANDA
Yapay zekaya yönelik yatırımların yalnızca son kullanıcı uygulamalarından oluşmadığını belirten Dağlıoğlu, altyapının farklı katmanlardan meydana geldiğinin altını çizdi.
Dağlıoğlu, “Yatırımdan bahsettiğimizde farklı katmanlar söz konusudur. Yapay zekaya sahip olmak için önce veriye ihtiyacınız vardır ve veri merkezleri bu yatırımların merkezinde yer alır. Yalnızca veri merkezi yeterli değildir, yüksek hızlı internet bağlantısına ve enerjiye ihtiyacınız vardır. Veri merkezlerini yapay zekayla uyumlu hale getirmek için özel çiplere ihtiyacınız vardır. Ardından modeller, büyük dil modelleri, yapay zeka motorları, ajanlar gibi yazılımlar ve son olarak son kullanıcıya yönelik uygulamalar geliyor. İşte bu yatırımların katmanları bunlardır ve tüm bu yatırımlar küresel ölçekteki yatırım akışlarının büyük çoğunluğunu şekillendirmektedir” dedi.
KOÇ: ENERJİNİZ YOKSA YAPAY ZEKA MODELLERİNİ ÜRETEMEZSİNİZ
Turkcell Genel Müdürü Ali Taha Koç ise yapay zekada en büyük ekonomik değerin uygulama katmanında oluşacağını söyledi.
Gelecekte uygulama geliştirenlerin karşılaşacağı başlıca konulardan birinin kullanılacak yapay zeka modelinin seçimi olacağını belirten Koç, yapay zekanın yalnızca model veya uygulamalardan ibaret olmadığını vurguladı.
Koç, “Enerjiniz yoksa bu modelleri üretemezsiniz, yapay zeka uygulamalarına yanıt veremezsiniz. Bunu yapabilmek için her ülke, kendi egemenliği adına kendi enerji kaynaklarını oluşturmalı ve inşa etmelidir” dedi.
İŞLEME GÜCÜ VE ÇİP ÜRETİMİNE DİKKAT ÇEKTİ
Yapay zekanın gelişiminde işleme gücünün temel ihtiyaçlardan biri olduğunu ifade eden Koç, işlemci üretiminde Batı merkezli şirketlerin ağırlığına işaret etti.
Koç, “Şu anda dünya geneline bakarsanız belirli eğilimler var. İşlemcilerin çoğu ABD ve Batı merkezli diğer şirketler tarafından üretildi. Bir diplomasi forumunda konuştuğumuz için Doğu ile Batı arasında bir denge kurmamız gerekiyor. Batı'dan bir ürünümüz varsa, bir rekabet ortamı yaratabilmek için Doğu'dan da benzer ürüne sahip olmalıyız” ifadelerini kullandı.
TURKCELL’DEN VERİ MERKEZLERİNE YATIRIM
Turkcell’in veri merkezi alanına yoğun yatırım yaptığını belirten Koç, geçen yıl Türkiye’de duyurdukları yatırımı hatırlattı.
Koç, Google Cloud ile birlikte yaklaşık 3 milyar dolarlık yatırım yapacaklarını ifade ederek, yapay zeka modellerinin geliştirilmesi için verinin temel gereksinimlerden biri olduğunu söyledi.
Açık kaynaklı modellerin girişimciler ve yeni fikirler geliştirenler için önemli fırsatlar sunduğunu belirten Koç, “Güzel olan şu ki, şu anda tüm modeller açık kaynaklı. Çin modelleri de ABD menşeli modeller de açık kaynak olarak sunuluyor. Bir şey açık kaynaklıysa kullanımı kolaydır. Yeni bir fikirle ortaya çıkıyorsanız mutlaka açık kaynaklı modelleri kullanmalısınız” dedi.
YAPAY ZEKA BELLEK TALEBİNİ ARTIRIYOR
Koç, bilişim teknolojileri sektöründeki önemli sorunlardan birinin bellek ihtiyacı olduğunu belirtti.
Bu ihtiyacın yapay zeka talebiyle doğrudan bağlantılı olduğunu ifade eden Koç, “Ancak bu bellek sorunu aslında yapay zeka talebinden kaynaklanıyor. Yapay zeka modellerini çalıştırmak için devasa belleklere ihtiyacınız var. Şirketler artık bellekleri cep telefonlarına, sunuculara veya dizüstü bilgisayarlara koymak yerine yapay zeka çiplerine yerleştiriyorlar” dedi.
