Dünyada üretilen enerjinin önemli bir bölümü kullanılmadan ısı olarak kayboluyor. Danfoss’un yeni analizine göre 2024’te küresel enerjinin yaklaşık üçte ikisi atık ısıya dönüşürken, 2030’da da enerjinin yüzde 55’e varan bölümünün bu şekilde kaybedilebileceği öngörülüyor.
Fabrikalar, süpermarketler, veri merkezleri ve atık su tesislerinde ortaya çıkan bu ısının geri kazanılması ise yeni enerji üretimine ihtiyaç duyulmadan mevcut kaynağın yeniden kullanılmasına olanak tanıyor.
ATIK ISI ISITMA SİSTEMİNE GERİ KAZANDIRILABİLİYOR
Üretim ve soğutma süreçlerinde ortaya çıkan fazla ısı, doğrudan kullanılabildiği gibi ısı pompaları yardımıyla sıcaklığı yükseltilerek binaların veya bölgesel ısıtma şebekelerinin ihtiyacını karşılamak için değerlendirilebiliyor.
Danfoss’un hesaplamalarına göre Avrupa Birliği’nde erişilebilir atık ısı potansiyeli yılda yaklaşık 2.860 TWh seviyesinde. Bu miktar, AB’de konut ve hizmet sektörünün ısıtma ile sıcak su için kullandığı toplam enerjiye yakın bir büyüklüğe karşılık geliyor.
KÜRESEL TASARRUF POTANSİYELİ 140 MİLYAR EURO
Analizde, 2023 yılında dünya genelinde en az 3.100 TWh atık ısının geri kazanılmadan kaybedildiği ifade ediliyor. Bu enerjinin yeniden kullanılması halinde küresel ölçekte yıllık tasarruf potansiyelinin 140 milyar euroya kadar çıkabileceği hesaplanıyor.
Avrupa’daki potansiyelin büyüklüğünü ortaya koyan bir başka hesaplamaya göre ise kıtada boşa çıkan ısı, Paris’in enerji ihtiyacını 48 yıldan uzun süre karşılayabilecek düzeyde.
ALMANYA’DA ISITMA TALEBİNİN YÜZDE 30’UNU KARŞILAYABİLİR
Atık ısının özellikle sanayi yoğun ülkelerde önemli bir kaynak haline gelebileceği belirtiliyor. Danfoss’un analizine göre Almanya’daki mevcut endüstriyel atık ısı kaynakları, ülkenin bölgesel ısıtma talebinin yüzde 30’dan fazlasını karşılayabilecek potansiyele sahip. Üstelik bu hesaplamaya veri merkezleri dahil değil.
Veri merkezlerinin kesintisiz çalışması nedeniyle düzenli bir atık ısı kaynağı oluşturması, yapay zekâ ve dijitalleşmeyle birlikte bu alanın önemini daha da artırıyor. Avrupa Birliği düzenlemeleri de belirli büyüklükteki veri merkezlerinde teknik ve ekonomik olarak mümkün olduğunda atık ısının değerlendirilmesini öngörüyor.
AVRUPA İÇİN GAZA ALTERNATİF OLABİLİR
Danfoss İklim Çözümleri Başkanı Kristian Strand, halihazırda üretilmiş ve bedeli ödenmiş enerjinin kullanılmadan kaybedildiğine dikkat çekerek, atık ısının değerlendirilmesinin Avrupa’nın rekabet gücü, enerji güvenliği ve dayanıklılığı açısından önemli bir fırsat sunduğunu vurguluyor.
Rapora göre atık ısının daha geniş ölçekte değerlendirilmesi için sanayide ısı geri kazanımının yaygınlaştırılması, bölgesel ısıtma bağlantılarının kolaylaştırılması ve yatırımların önündeki ekonomik engellerin azaltılması gerekiyor. Böylece bugün kayıp olarak görülen ısı, doğal gaz tüketimini azaltabilecek yerli bir enerji kaynağına dönüşebilir.
